In zijn nieuwe boek Opheffers komt Wim van den Doel tot verrassende nieuwe inzichten in de geschiedenis van de Nederlandse naoorlogse ontwikkelingssamenwerking. Op vrijdagmiddag 8 mei houdt hij er een lezing over in de Indische Zaal van Museum Bronbeek.
Beeld: © Nationaal Archief
In naoorlogs Nederland was ontwikkelingssamenwerking lange tijd vanzelfsprekend en is er tot op heden meer dan 100 miljard voor uitgetrokken. Zowel aan de linker- als de rechterkant van de samenleving was iedereen het er wel over eens dat de 'derde wereld' geholpen moesten worden. Tot de jaren negentig. Sindsdien klinkt er steeds meer kritiek op ons ontwikkelingsbeleid.
Kwam ontwikkelingshulp op gang uit schuldgevoel over ons koloniale verleden? Een keerpunt in deze geschiedenis was niet de dekolonisatie na 1945, maar kunnen we al omstreeks 1900 dateren, toen koloniale machten zich verantwoordelijk begonnen te voelen voor de welvaart van de door hen gekoloniseerde bevolkingen. Is ontwikkelingshulp dan een nieuwe vorm van kolonialisme? Ook daar bestaat discussie over. Want belangrijk volgens velen is ook een westerse, humanitaire traditie om slachtoffers van honger en geweld te helpen, dat in de negentiende eeuw al leidde tot de oprichting van bijvoorbeeld het Rode Kruis.
Welke motieven leefden er in Nederland om minder ontwikkelde landen te gaan helpen? Hoe kreeg de ontwikkelingshulp vorm? En had die hulp resultaat? Tijdens zijn lezing buigt Wim van den Doel zich over deze en andere vragen.
Programma
14:30 uur: lezing (inloop vanaf 14:00 uur)
15:30 uur: vragen
16:00 uur: einde
Wim van den Doel is hoogleraar algemene geschiedenis en verbonden aan de universiteiten van Leiden, Delft en Rotterdam. Eerder verschenen van zijn hand De stille macht. Het Europese binnenlands bestuur op Java en Madoera (1994), Afscheid van Indië. De val van het Nederlandse imperium in Azië (2000), Zo ver de wereld strekt (2011) en Snouck, de bekroonde biografie van Christiaan Snouck Hurgronje (2021). Afgelopen januari kwam zijn studie Opheffers. Nederlanders en het ontwikkelen van de wereld (1945-1963) uit.
Goed om te weten
Waar: Museum Bronbeek, Indische Zaal, Velperweg 147, Arnhem
Wanneer: vrijdag 6 maart 2026, van 14:30 tot 16:00 uur (inloop vanaf 14:00 uur)
Toegang: gratis
Beperkt aantal plaatsen: kom op tijd!
Wilt u vooraf lunchen of na afloop dineren in de Kumpulan? Reserveer dan tijdig.